1. નેશનલ ક્લીન એર પ્રોગ્રામ (NCAP) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. આ પ્રોગ્રામ 2019 માં પર્યાવરણ, વન અને આબોહવા પરિવર્તન મંત્રાલય દ્વારા 24 રાજ્યોના 131 શહેરોમાં શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. 2. તેનો લક્ષ્યાંક 2017 ના સ્તર કરતાં 2026 સુધીમાં PM રજકણોમાં 40% નો ઘટાડો કરવાનો છે. 3. આ પ્રોગ્રામના મૂલ્યાંકન માટે સોલિડ કચરાનું વ્યવસ્થાપન, ધૂળ અને વાહનોનું ઉત્સર્જન જેવા આઠ પરિબળો ધ્યાનમાં લેવાય છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

• તમામ વિધાનો સાચા છે. NCAP 2019 માં પર્યાવરણ, વન અને આબોહવા પરિવર્તન મંત્રાલય દ્વારા 24 રાજ્યોના 131 શહેરોમાં શરૂ કરવામાં આવ્યો હતો. • તેનો લક્ષ્યાંક 2017 ના સ્તર કરતાં 2025-26 સુધીમાં PM રજકણોમાં 40% નો ઘટાડો કરવાનો છે. • મૂલ્યાંકન માટે ઘન કચરાનું વ્યવસ્થાપન, રસ્તા પરની ધૂળ, બાંધકામની ધૂળ, ડીમોલિશન કચરાની ધૂળ, વાહનોનું ઉત્સર્જન, ઔદ્યોગિક ઉત્સર્જન, જનજાગૃતિ કાર્યક્રમ અને હવાની ગુણવત્તામાં સુધારો જેવા આઠ પરિબળો ધ્યાનમાં લેવાય છે.

2. સેન્ટ્રલ વોટર કમિશન (CWC) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. CWC ભારત સરકારના જળ શક્તિ મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત છે. 2. તે ડેમની સુરક્ષા, જળ સંસાધન પ્રોજેક્ટની હાઈડ્રો મિકેનિકલ ડિઝાઇન અને જળ વિવાદોનું સમાધાન લાવવાનું કાર્ય કરે છે. 3. ડેમ સેફટી એક્ટ 2021 CWC ના કાર્યક્ષેત્રને મજબૂત બનાવે છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

• તમામ વિધાનો સાચા છે. CWC જળ શક્તિ મંત્રાલય હેઠળ કાર્યરત છે. • તે ડેમની સુરક્ષા, જળ સંસાધન પ્રોજેક્ટની હાઈડ્રો મિકેનિકલ ડિઝાઇન, નદીઓનું વ્યવસ્થાપન, જળ વ્યવસ્થાપનનું બેઝિક પ્લાનિંગ અને મેનેજમેન્ટ, પૂરની આગાહી અને હાઈડ્રોલોજિકલ અવલોકન, જળ વ્યવસ્થાપન પ્રોજેક્ટનું સર્વે, તપાસ અને નિગરાણી તથા જળ વિવાદનું સમાધાન લાવવાનું કાર્ય કરે છે. • ડેમ સેફટી એક્ટ 2021 CWC ના કાર્યક્ષેત્રને મજબૂત બનાવે છે, જેમાં ડેમનું સર્વેલન્સ, ઇન્સ્પેક્શન, ઓપરેશન અને મેન્ટેનન્સ જેવા કાર્યોનો સમાવેશ થાય છે.

3. ઇન્ડિયન નેશનલ સેન્ટર ફોર ઓશિયન ઇન્ફોર્મેશન સર્વિસ (INCOIS) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. INCOIS નું મુખ્યાલય હૈદરાબાદ, તેલંગણામાં આવેલું છે. 2. તે ઇન્ડિયન સુનામી અર્લી વોર્નિંગ સેન્ટર (ITEWC) તરીકે કાર્ય કરે છે. 3. INCOIS બેરન જ્વાળામુખી જેવા સુષુપ્ત જ્વાળામુખી પર નજર રાખે છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

4. વર્લ્ડ કન્ઝર્વેશન મોનિટરિંગ સેન્ટર (WCMC) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. WCMC એ યુનાઇટેડ નેશન્સ એન્વાયરમેન્ટ પ્રોગ્રામ (UNEP) નો એક ભાગ છે. 2. તે 'મેગા ડાયવર્સ કન્ટ્રીઝ' ને ઓળખે છે, જે પૃથ્વીના 10% સપાટી વિસ્તારને આવરી લે છે પરંતુ 70% જૈવ વિવિધતા ધરાવે છે. 3. 'મેગા ડાયવર્સ કન્ટ્રીઝ' માટે 5000 થી વધુ સ્થાનિક (એન્ડેમિક) છોડ અને દરિયાકાંઠાની સીમા (કોસ્ટલ બાઉન્ડ્રી) હોવાના માપદંડ નક્કી કરાયા છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

5. યુએન રેડ (UN-REDD) પ્રોગ્રામ વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. UN-REDD પ્રોગ્રામની સ્થાપના 2008 માં થઈ હતી. 2. તે વન નાબૂદી અને વન અધોગતિના કારણે થતા ઉત્સર્જનમાં ઘટાડો કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. 3. આ પ્રોગ્રામનું નિયમન ફૂડ એન્ડ એગ્રીકલ્ચર ઓર્ગેનાઈઝેશન (FAO), યુનાઇટેડ નેશન્સ ડેવલપમેન્ટ પ્રોગ્રામ (UNDP) અને યુનાઇટેડ નેશન્સ એન્વાયરમેન્ટ પ્રોગ્રામ (UNEP) દ્વારા થાય છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

6. ગ્લોબલ ક્લાઇમેટ અને ક્લીન એર કોએલિશન (CCAC) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. CCAC એક આંતર-સરકારી સંગઠન છે જેમાં ઉદ્યોગો, વૈજ્ઞાનિક સંસ્થાઓ અને સરકારોની ભાગીદારી છે. 2. તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય શોર્ટ-લીવ્ડ ક્લાઇમેટ પોલ્યુટન્ટ્સ (SLCPs) ની માત્રા ઘટાડવાનો છે. 3. ભારત આ કોએલિશનનો ભાગીદાર દેશ છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

7. યુનાઇટેડ નેશન્સ કન્વેન્શન ઓન બાયોલોજીકલ ડાયવર્સિટી (UNCBD) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. UNCBD નો અમલ 1993 માં થયો હતો. 2. તે જૈવ વિવિધતાનું સંરક્ષણ, તેના ઘટકોનો ટકાઉ ઉપયોગ અને જિનેટિક સંસાધનોમાંથી ઉદ્ભવતા લાભોની યોગ્ય અને ન્યાયી વહેંચણી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરે છે. 3. તાજેતરમાં, તેની COP16 કાલી, કોલંબિયા ખાતે 2024 માં આયોજિત થઈ હતી. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

8. કુનમિંગ-મોન્ટ્રિયલ ગ્લોબલ બાયોડાયવર્સિટી ફ્રેમવર્ક વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. આ ફ્રેમવર્ક COP15 માં અપનાવવામાં આવ્યું હતું. 2. તે '30x30 પહેલ' તરીકે પણ ઓળખાય છે, જેનો ઉદ્દેશ્ય 2030 સુધીમાં પૃથ્વીના 30% સમુદ્રી અને જમીની ભાગનું સંરક્ષણ કરવાનો છે. 3. તે અગાઉના એચી બાયોડાયવર્સિટી ટાર્ગેટ્સનો અનુગામી છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

9. નાગોયા પ્રોટોકોલ વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. નાગોયા પ્રોટોકોલ યુએનસીબીડી (UNCBD) નો ભાગ છે. 2. તેનો ઉદ્દેશ્ય જૈવ વિવિધતામાંથી પ્રાપ્ત થતા લાભની યોગ્ય અને ન્યાયી વહેંચણી અને પરંપરાગત જ્ઞાનને સાચવવાનો છે. 3. તેનો સ્વીકાર 2010 માં થયો અને અમલ 2014 માં શરૂ થયો. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D

10. સેન્ડાઈ ફ્રેમવર્ક ફોર ડિઝાસ્ટર રિસ્ક રિડક્શન (SFDRR) વિશે નીચેના વિધાનો ધ્યાનમાં લો: 1. સેન્ડાઈ ફ્રેમવર્ક 2015 થી 2030 ના સમયગાળા માટે જાપાનના સેન્ડાઈ ખાતે અપનાવવામાં આવ્યું હતું. 2. તેનો ઉદ્દેશ્ય આપદાના જોખમને ઘટાડવાનો અને તેનાથી થતા સામાજિક, આર્થિક અને પર્યાવરણીય નુકસાનને ટાળવાનો છે. 3. તે અગાઉના હોગ્યો ફ્રેમવર્ક (2005-2015) નો અનુગામી છે. ઉપરોક્તમાંથી કયું/કયા વિધાન(નો) સાચું/સાચા છે?

જવાબ: Option D